Metoksykatecholaminy w DZM

Metoksykatecholaminy w DZM jest badaniem, które pozwala określić ilość hormonów wytwarzanych w przeciągu doby. W skład badania wchodzi pomiar stężenia normetanefryny, metanefryny i metoksytyraminy. Hormony te są nieaktywnymi metabolitami katecholamin, a określenie ich stężenia pomocne jest w diagnostyce guzów wydzielających adrenalinę, noradrenalinę i dopaminę. Hormony te wydzielane są w odpowiedzi na stres, aktywność fizyczną, ból, niedotlenienie i hipoglikemię. Wykorzystanie pomiaru hormonów w dobowej zbiórce moczu ma większą wartość diagnostyczną ze względu na możliwość zredukowania pulsacyjności wydzielania katecholamin. Pomiar stężenia metoksykatecholamin dominuje nad pomiarem katecholamin ze względu na dłuższy czas półtrwania tych substancji w organizmie.

Wysokie stężenie metoksykatecholamin może wywoływać następujące objawy:

naciśnięcie tętnicze zarówno przewlekłe jak i epizodyczne,
kołatanie serca,
pocenie się, bladość skóry,
ból głowy,
drżenie rąk.

Badanie stężenia metoksykatecholamin w DZM wykorzystywane jest do:

diagnostyki guzów chromochłonny oraz innych nowotworów neuroendokrynnych,
monitorowania skuteczności leczenia u pacjentów ze zdiagnozowanymi zaburzeniami wydzielania katecholamin,
oceny czynności układu współczulnego,
diagnostyki nadciśnienia tętniczego o nieokreślonej przyczynie.

Przygotowanie do badania:

Dieta, wysiłek fizyczny i niektóre leki mogą wpływać na stężenie metoksykatecholamin, katecholamin i kwasu wanilinomigdałowego, dlatego konieczne jest przestrzeganie pewnych zasad, aby próbka odzwierciedlała rzeczywisty metabolizm pacjenta, a nie wpływ czynników interferujących.

Powinno się unikać produktów takich, jak kawa (także bezkofeinowa), herbata, Coca-cola, Red-Bull i inne napoje energetyzujące, alkohol, pikantne wędliny (np.: salami, peperoni), sery dojrzewające (Camembert, Brie itp.), ryby (marynowane, solone, wędzone), kawior, bób, soja i sos sojowy, ekstrakty drożdży, orzechy włoskie, orzeszki pikan, orzeszki ziemne, czekolada, wanilia, banany, pomarańcze, awokado, kiwi, figi i inne owoce cytrusowe przez kilka dni przed badaniem i w trakcie zbiórki moczu.
Wiele leków może zaburzać wynik badania, dlatego należy poinformować lekarza o zażywanych lekach, zarówno tych na receptę, jak i dostępnych bez recepty oraz suplementach diety. Jeśli to możliwe leki, które mogą wpłynąć na wynik, powinny zostać odstawione przed i w trakcie zbiórki moczu. Substancje, które mogą zafałszować wynik badania to m.in.: acetaminofen (paracetamol), aminofilina, amfetamina, środki hamujące łaknienie, kawa, herbata i inne produkty zawierające kofeinę, wodzian chloralowy, klonidyna, deksametazon, leki moczopędne, adrenalina, alkohol etylowy, insulina, imipramina, lit, metyldopa, inhibitory MAO (monoaminooksydazy), nikotyna, nitrogliceryna, krople do nosa, codeina, pseudoefedryna, propafenon, rezerpina, salicylany, teofilina, tetracykliny, trójcykliczne leki przeciwdepresyjne i leki rozszerzające naczynia. Wpływ tych leków na wynik badania jest różny u różnych pacjentów i często nie da się go przewidzieć. O odstawieniu leków przed badaniem decyduje lekarz zlecający badanie!
Należy zminimalizować stres emocjonalny i fizyczny oraz intensywny wysiłek fizyczny przed i w trakcie zbiórki moczu, ponieważ czynniki te mogą zwiększyć uwalnianie badanych substancji.

Zasady pobierania DZM do badania:

Przed wykonaniem badania pacjent powinien zaopatrzyć się w plastikowy pojemnik o pojemności 2000-2500 ml (pojemnik przeznaczony do tego celu można zakupić w aptece, sklepie z produktami medycznymi lub w naszym laboratorium).
Należy pobrać w laboratorium buteleczkę z kwasem solnym, w celu stabilizacji zbieranego moczu.
Zbiórkę moczu należy rozpocząć rano, a zakończyć następnego dnia o tej samej godzinie
Pierwszą poranną porcję moczu należy w całości oddać do toalety, a zbiórkę rozpocząć od drugiej porannej próbki moczu.
Do pierwszej porcji zbieranego moczu należy dodać pierwszą porcję stabilizatora (10ml HCl). Zachować ostrożność (z zachowaniem kolejności: stabilizator wlewać do moczu).
Podczas trwania zbiórki, każdą porcję moczu należy oddać w całości do pojemnika. Ostatnią porcją moczu jest pierwsza poranna próbka moczu dnia następnego.
Po przekroczeniu 1 litra moczu dodać następną porcję stabilizatora (następne 10 ml HCl), po przekroczeniu 2 litra moczu dodać kolejną porcję stabilizatora (10ml HCl). Niewykorzystane porcje stabilizatora należy zwrócić do laboratorium.
Na cały okres dobowej zbiórki zaleca się aby pojemnik z moczem przechowywać w zacienionym
i chłodnym miejscu.
Zebraną dobową zbiórkę moczu należy dostarczyć w jak najkrótszym czasie.
Podczas prowadzenia dobowej zbiórki moczu należy zachować ogólnie przyjęte zasady higieny.
Probówki wtórne z porcją moczu pobraną z dobowej zbiórki moczu powinny zawierać informacje o ilości dobowej zbiórki moczu. Jeśli z jakiejś przyczyny choćby jedna porcja moczu, oddana w czasie dokonywanej zbiórki, nie została przeniesiona do pojemnika przeznaczonego do zbierania moczu zbiórkę należy przeprowadzić ponownie w innym dniu.